میگرن بایگانی - دکتر یاراحمدی

میگرن

میگرن عبارت است از اختلال یا سردردی که معمولا” تکرار می شود و با تغییرات موقتی قطر رگهای خونی در سر ، صورت می گیرد .

میگرن

امروزه سردردها ، یکی از هدفهای تحقیقات پزشکی به شمار می روند . تخمین زده می شود که شش نفر از صد نفر به میگرنها،که نوعی از سردردهای مزمن محسوب می شوند، مبتلا هستند و معمولا” خانمها بیشتر به میگرن مبتلا می شوند.
میگرن می تواند به علائم عصبی غیر از سر درد ، شامل تغییرات بصری ، اشکال در گفتار ، ضعف یا کرخی در قسمتی از بدن ، احساس مورمور و سوزش منجر شود .
در مورد میگرنها ، فاکتورهای وراثتی و محرکهای محیطی در ایجاد شرایطی که قطر غیر طبیعی و التهاب عروق خونی را موجب شود ، شرکت دارند .

حمله های میگرنی ممکن است در اثر عکس العملهای آلرژیک ، نورهای شدید ، سروصداهای بلند ، فشار روحی و جسمی ، تغییر درعادت خواب ، کشیدن سیگار یا قرارگرفتن در معرض دود سیگار ، گرسنگی ، مصرف الکل ، کافئین ، نوسانات هورمونی (مصرف قرصهای ضدبارداری) و… ایجاد شوند . ارتباط غذاها با میگرن شامل غذاهایی است که حاوی

هستند مثل پنیر کهنه ، ماهی دودی ، جگر مرغ، انجیر ، بعضی انواع بنشن ، شکلاتها ، آجیل ، خمیر ، بادام زمینی ، میوه هایی مثل آواکادو ، موز ، مرکبات همچنین پیاز ، لبنیات ، گوشتهای حاوی نیترات ( مثل بیکن ، سوسیس ، سالامی ، گوشت دودی شده ) غذاهای اشباعشده، فرآوری و تخمیرشده ، ترشی یا غذاهای خوابانده شده در ترشیجات و آبلیمو موادی هستند که می توانند در بروز این بیماری موثر باشند .

راههای پیشگیری از میگرن

پرهیز غذایی : به طور کلی هر یک از بیماران شخصا می تواند تشخیص دهد کدامیک از غذاهای یاد شده با بروز میگرن در وی ارتباط دارد . یک روش برای این امر حذف این غذاهاست. و فرد بیمار می تواند دوباره و به تدریج مواد حذف شده را به رژیم غذایی خود بیافزاید. با این روش بسیاری از بیماران می توانند غذاهایی را که باید از خوردن آن پرهیز کنند ، تعیین نمایند .

علائم میگرن

غالبا” سردرد میگرنی به صورت کوبیدن در یک طرف سر شروع می شود و به دو طرف گسترش می یابد یا درهمان یک طرف باقی می ماند . بعضی ها از وجود درد در پشت چشمها و پشت سر در گردن خبر می دهند .میگرن معمولا” به صورت سردردی گنگ شروع شده و ظرف چند دقیقه تا چند ساعت به دردی بسیار شدید مبدل می شود.حتی ممکن است ساعتها یا روزها طول بکشد.( ۳ الی ۷۲ ساعت)

Aura یا علائم اولیه ومقدماتی میگرن ، ممکن است چند دقیقه تا۲۴ ساعت قبل از شروع سردرد پیش بیاید و موجب تغییرات در دید، زیگزاگ دیدن خطوط، کم اشتهایی، احساس سرما، لرز، حالت تهوع وافزایش ادرار، پف کردگی صورت، خستگی و زودرنجی شود.
پس بنابراین اگر با سردردهایی غیر معمولی ، تغییر رنگ پوست ، خواب آلودگی ، سرفه مداوم ، استفراغ ، تهوع ، اسهال ، یبوست ، گرفتگی عضلات یا درد شکم مواجه شدید بهتر است به پزشک متخصص مغز واعصاب مراجعه کنید.

مراحل میگرن

حمله های سردرد میگرن به طور معمول صبح ها و اغلب آخرهفته شروع می شود. هر حمله از چند ساعت تا چند روز به طول می انجامد، و تعداد حمله ها درهرماه بین یک تا سه بار تکرار می شود. یک سردرد میگرنی به طور معمول دارای دومرحله است:

الف) مرحله پیش درآمد(Aura). در این مرحله مجراهای خونی مغز منقبض می شوند و علائم این مرحله عبارت اند از: اختلال در گفتار، مشکلات بینایی، بی حسی، سوزش خفیف، کم سو شدن چشم، وجود صدا در گوش، ضعف و کرختی در اندام. بیشتر اوقات دیده شده است که به علت سردرد میگرن، آشفتگی هایی در سیستم گردش خون و عروق به وجود می آید. دست و پا( به ویژه انگشتان) در حین حمله های درد، سرد و پیشانی خیلی گرم می شود.
این مرحله و علائم آن کمتر از یک ساعت طول می کشد. افراد تا پایان این مرحله کمی باید صبر کنند.
ب) مرحله مغزی یا سفالیک(Cephalic). در این مرحله مجراهای خونی مغز، منبسط می شوند و علائم این مرحله عبارت اند از: دردهای ضربان دار در کنار سر، تهوع و حال به هم خوردگی، حساسیت زیاد به صدا و نور، کاهش اشتهاء و احتقان در بینی.
مرحله سفالیک حدود ۲ ساعت تا حداکثر ۳ روز طول می کشد. بنابراین بهتر است تا قبل از شروع میگرن از داروهای خود استفاده کنید و با پرهیزهای لازم، شدت آن را کاهش دهید.

میگرن

غذاهای مفید

مرغ، خروس و بوقلمون از دسته غذاهای کم چرب و غنی از پروتئین هستند. مصرف غذاهای پروتئینی منجر به نوسان میزان قند خون نمی شود. گمان می رود که کمبود میزان قندخون از جمله عوامل میگرن است. غذاهای پروتئین دار نظیر تخم مرغ، گوشت گاو و حبوبات باید در هر وعده غذایی گنجانده شوند. مصرف میان وعده های حاوی پروتئین فراوان نیز مفید است.

سیب، گلابی، گیلاس، زردآلو و انگور میوه هایی هستند که مصرف آن ها موجب افزایش منظم قند خون می شود. این میوه ها میان وعده های غذایی بسیار خوبی برای حفظ و کنترل قند خون هستند.
حلیم جو، نان چاودار و حبوباتی نظیر لوبیا قرمز،عدس سبز و قرمز، نخود و لوبیا همگی دارای فیبرهای محلول بوده و به تثبیت قند خون کمک می کنند. این غذاها منابع خوب کربوهیدرات بوده و حبوبات نیز منابع خوب پروتئین هستند.

درمان علمی بیماری میگرن

در نخستین گام باید از داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی (NSAID) استفاده شود که مطمئن‌ترین آنها آسپرین و ایبوپروفن است که بدون نسخه به فروش میسد. مردم باید بدانند که همه مسکن ها برای رفع میگرن مفید نیستند.
اگر آسپرین و ایبوپروفن روی بیماری تأثیر نکرد، پزشکان باید به سراغ داروهای مخصوص میگرن مانند تریپتان‌ها و یا افشانه بینی (D.H.I) بروند.
اگر بیماران دچار حالت تهوع یا استفراغ باشند، باید داروهای غیرخوراکی در این مورد به کار گرفته شود. حالت تهوع و استفراغ را نیز باید به طور مستقیم درمان کرد.
افرادی که میگرن های مکرر دارند، باید برای درمان های پیشگیرانه مورد ارزیابی قرار گیرند. معمولاً بیمارانی که دو مورد یا بیشتر سردرد میگرنی دارند، که در ماه ۴ روز یا بیشتر به طول می‌انجامد؛ کسانی که بیش از دو بار درهفته دارو مصرف می‌کنند و یا حالتهای غیرمعمول میگرنی مانند پیش علامتهای دیداری (اورا) دارند، مناسبترین افراد برای درمان های پیشگیرانه هستند.
افراد مبتلا به میگرن باید به طور فعال در تهیه برنامه درمانی خود شرکت داشته باشند. این افراد باید سردردهایشان را ثبت کنند و عواملی را که باعث تحریک سردرد آنان می شود، شناسایی و از آنها پرهیز کنند.
در رهنمودهای مربوط به میگرن، الکل، شکلات، غذاهای محتوی مواد افزودنی (ام. اس. جی، تیرامین یا نیترات ها)، کمبود خواب، اضطراب، فشار روحی و عطر به عنوان شایع ترین محرک‌های میگرن معرفی شده است.

توصیه ها برای میگرن

۱- استفاده مکرر از مسکن های موجود ممکن است احتمال حملات میگرن را افزایش دهد.
۲- طبق مطالعات گزارش شده وقتی غذاهای آلرژی زا از برنامه غذایی مبتلایان به میگرن حذف شد، ۹۳ درصد آنها تسکین یافتند.
۳- دردهای میگرنی در زنان ممکن است به علت تغییرات هورمونی در طول سیکل عادت ماهانه باشد و بعد از اتمام دوره معمولاً به تدریج کاهش می یابد.
۴ـ سرد شدن دست ها و کم شدن درجه حرارت قبل از حمله میگرنی علامت هشدار انقباض رگ های خونی و شروع درد است.
بالا بردن درجه حرارت دست ها می تواند از سردرد جلوگیری کرده و حمله را متوقف سازد. یک حمام آب داغ هم می تواند مفید باشد.
۶ـ بسیاری از مبتلایان به میگرن به این نتیجه رسیدند که به طور مرتب و دائمی از مسکن های موجود استفاده کنند. ابتدا درد به دارو جواب می دهد ولی پس از مدتی دوباره برمی گردد و شخص را وادار به مصرف بیشتر دارو می کند.هرچه مقدار دارو بیشتر می شود درد شدیدتر می گردد، اما این قضیه برای کسانی است که داروهای موقت و شیمیائی مصرف می کنند، اما کسانی که داروهای گیاهی موثر مصرف می کنند از ابتلای دوباره به این بیماری در امانند.
۷- طبق یک مطالعه در یکی از دانشگاه های انگلیس بر روی افرادی که از گل گاوزبان استفاده کردند مشخص شد که آنها به طور متوسط ۲۴درصد کمتر از افرادی که از این گیاه استفاده نکردند دچار حملات میگرنی شدند و استفراغ آنها نیز- بدون هیچ گونه عوارض جانبی- کاهش پیدا کرد.
۸ـ دارویی که به طور معمول توسط پزشکان تجویز می شود آرگوتامین است که می تواند اعتیادآور باشد و نباید بیشتر از ۲ روز در هفته مصرف شود. داروی دیگر سوماتریپ تان (IMITREN) که برای حمله های میگرنی شدید استفاده می شود که باعث بالا بردن سروتونین در مغز می شود. طبق مطالعات کلینیکی ۸۲ درصد افرادی که از این دارو استفاده می کنند در طول ۲ ساعت وضعیت بهتری پیدا می کنند اما درمان کامل پیدا نمی کنند.
این دارو به صورت تزریقی مصرف شده و دارای عوارض جانبی گیجی، خواب آلودگی، بی قراری و نگرانی است که برای همه افراد مناسب نیست زیرا باعث انقباض شریانی می شود. افرادی که ناراحتی های قلبی دارند باید از مصرف این دارو خودداری کنند و همین طور ممکن است باعث بالا رفتن فشارخون شود و برای افرادی که از فشارخون رنج می برند تجویز نمی شود.